తెలంగాణ ప్రభుత్వం ప్రవేశపెట్టిన ఈ బడ్జెట్ కేవలం అంకెల సమాహారం మాత్రమే కాదని, ప్రజల జీవన ప్రమాణాలను పెంచే ఒక సంకల్ప పత్రమని ఉప ముఖ్యమంత్రి మల్లు భట్టి విక్రమార్క పేర్కొన్నారు. గత ప్రభుత్వం వదిలివెళ్లిన ఆర్థిక సవాళ్లను అధిగమిస్తూనే, సంక్షేమం మరియు అభివృద్ధికి సమతుల్యతను పాటించినట్లు ప్రభుత్వం తెలిపింది.
1. విద్యా రంగం – భవిష్యత్తుపై పెట్టుబడి (రూ. 26,674 కోట్లు):
విద్య ద్వారానే సామాజిక మార్పు సాధ్యమని నమ్మిన ప్రభుత్వం, ఈ రంగానికి భారీగా నిధులు కేటాయించింది.
- యంగ్ ఇండియా ఇంటిగ్రేటెడ్ రెసిడెన్షియల్ స్కూల్స్: అన్ని నియోజకవర్గాల్లో ఎస్సీ, ఎస్టీ, బీసీ, మైనారిటీ విద్యార్థులు కలిసి చదువుకునేలా 105 అత్యాధునిక పాఠశాలల నిర్మాణం.
- నూతన పోషకాహార పథకాలు: 2026-27 నుండి పాఠశాల విద్యార్థులకు ఉదయం బ్రేక్‌ఫాస్ట్ (పాలు, రాగిజావ) మరియు ఇంటర్మీడియట్ విద్యార్థులకు మధ్యాహ్న భోజన పథకాన్ని ప్రారంభించనున్నారు.
- యూనివర్సిటీల అభివృద్ధి: ఉస్మానియా యూనివర్సిటీకి రూ. 1,000 కోట్లు, వీరనారి చాకలి ఐలమ్మ మహిళా యూనివర్సిటీకి రూ. 400 కోట్లు కేటాయింపు.
- స్కిల్ యూనివర్సిటీ: యువతకు ఉపాధి నైపుణ్యాలను అందించడానికి ‘యంగ్ ఇండియా స్కిల్ యూనివర్సిటీ’ని విద్యాశాఖ పరిధిలోకి తెచ్చారు.
2. వ్యవసాయం మరియు సాగునీరు (రూ. 45,794 కోట్లు):
రైతు సంక్షేమమే ప్రథమ ప్రాధాన్యతగా బడ్జెట్ రూపకల్పన జరిగింది.
- రైతు భరోసా: ప్రతి సీజన్‌కు ఎకరాకు రూ. 6,000 చొప్పున ఏడాదికి రూ. 12,000 పెట్టుబడి సాయం.
- సన్న వడ్లకు బోనస్: రైతులకు ప్రోత్సాహకంగా క్వింటాకు రూ. 500 అదనంగా చెల్లింపు.
- పెండింగ్ ప్రాజెక్టులు: పాలమూరు-రంగారెడ్డి, సీతారామ, దేవాదుల వంటి ప్రాజెక్టులను పూర్తి చేయడానికి రూ. 22,615 కోట్లు కేటాయింపు.
3. వైద్యం మరియు ఆరోగ్యం (రూ. 13,679 కోట్లు):
ప్రజలందరికీ నాణ్యమైన వైద్యం అందించడమే లక్ష్యంగా డిజిటల్ విప్లవానికి శ్రీకారం చుట్టారు.
- డిజిటల్ హెల్త్ కార్డులు: రాష్ట్రంలోని ప్రతి పౌరుడికి హెల్త్ ప్రొఫైల్ సిద్ధం చేసి డిజిటల్ హెల్త్ కార్డులు అందజేత.
- ఆసుపత్రుల విస్తరణ: 2026 చివరి నాటికి నిమ్స్ (NIMS) విస్తరణ, వరంగల్ సూపర్ స్పెషాలిటీ ఆసుపత్రితో కలిపి మొత్తం 44,029 బెడ్లు అందుబాటులోకి రానున్నాయి.
4. మౌలిక వసతులు మరియు పట్టణాభివృద్ధి:
హైదరాబాద్‌ను అంతర్జాతీయ స్థాయి నగరంగా తీర్చిదిద్దేందుకు వినూత్న ప్రణాళికలు సిద్ధం చేశారు.
- హైదరాబాద్ మెట్రో: మెట్రో రైలు ప్రాజెక్టును ఎల్ అండ్ టీ (L&T) నుండి ప్రభుత్వం తన ఆధీనంలోకి తీసుకుంటుంది.
- మూసీ పునరుద్ధరణ: 55 కి.మీ మేర మూసీ నదిని శుద్ధి చేసి, రివర్ ఫ్రంట్ అభివృద్ధికి భారీ ప్రణాళిక.
- రీజినల్ రింగ్ రోడ్ (RRR): హైదరాబాద్ చుట్టూ రీజినల్ రింగ్ రోడ్డుతో పాటు సమాంతరంగా రీజినల్ రింగ్ రైలు ఏర్పాటు.
5. ఉద్యోగులు మరియు కార్మిక సంక్షేమం
- EHS పథకం: ఉద్యోగులు, పెన్షనర్లకు నగదు రహిత ఆరోగ్య భద్రత పథకం అమలు.
- ప్రమాద బీమా: ప్రభుత్వ ఉద్యోగులు ప్రమాదవశాత్తు మరణిస్తే రూ. 1.20 కోట్ల భారీ బీమా సౌకర్యం.
- సి.ఎం. ఓవర్సీస్ ఎంప్లాయిమెంట్: విదేశాల్లో ఉద్యోగ అవకాశాల కోసం యువతకు నైపుణ్య శిక్షణ, వీసా మార్గదర్శకత్వం.
బడ్జెట్ అంచనాలు 2026-27:
- మొత్తం వ్యయం: రూ. 3,24,234 కోట్లు.
- రెవెన్యూ వ్యయం: రూ. 2,34,406 కోట్లు.
- మూలధన వ్యయం: రూ. 47,267 కోట్లు.
ఈ బడ్జెట్ తెలంగాణను 3 ట్రిలియన్ డాలర్ల ఆర్థిక వ్యవస్థ వైపు నడిపించే ఒక బ్లూప్రింట్ అని ప్రభుత్వం పేర్కొంది.
