యుద్ధం అంటే కేవలం బాంబులు, క్షిపణుల మోత మాత్రమే కాదు.. ఖజానాపైనా భారీ దెబ్బే! ఇరాన్తో అమెరికా ఘర్షణ నేపథ్యంలో అగ్రరాజ్యంపై పెరుగుతున్న బిలియన్ల డాలర్ల భారం ఇప్పుడు చర్చనీయాంశంగా మారింది. ఆయుధాల వినియోగం నుంచి ఇంధన ధరలు, ద్రవ్యోల్బణం వరకు.. యుద్ధం అమెరికా ఆర్థిక వ్యవస్థను ఏ మేరకు ప్రభావితం చేస్తోంది?
మార్గం – అడుగు, ఎడిటోరియల్
యుద్ధం ప్రారంభించడం సులభమే కానీ దాన్ని కొనసాగించడం మాత్రం ఆర్థికంగా, సైనికంగా, మానవీయంగా అత్యంత భారమైన వ్యవహారం. ఇరాన్తో అమెరికా కొనసాగిస్తున్న సైనిక ఘర్షణ దీనికి తాజా ఉదాహరణగా నిలుస్తోంది. అమెరికా కాంగ్రెస్కు చెందిన నిష్పక్షపాత సంస్థ కాంగ్రెషనల్ బడ్జెట్ ఆఫీస్ (సిబిఒ) సెప్టెంబర్ 15, 2026న విడుదల చేసిన నివేదిక ప్రకారం, ఆగస్టు 1 నాటికి ఇరాన్పై జరుగుతున్న సైనిక చర్యలకు అమెరికా రక్షణ శాఖ సుమారు 38 బిలియన్ డాలర్లు ఖర్చు చేసింది. ఇందులో వినియోగించిన ఆయుధాలు, కోల్పోయిన సైనిక పరికరాల భర్తీ, అదనపు విమాన కార్యకలాపాలు, ఇంధన వ్యయాలు తదితరాలు ఉన్నాయి. యుద్ధ తీవ్రత తక్కువగా ఉంటే నెలకు సుమారు 2 బిలియన్ డాలర్లు, జూలైలో కనిపించిన స్థాయి తీవ్రత కొనసాగితే నెలకు 3 బిలియన్ డాలర్ల వరకు అదనపు వ్యయం అయ్యే అవకాశం ఉందని సిబిఒ అంచనా వేసింది.
ఈ యుద్ధ ప్రభావం కేవలం అమెరికా రక్షణ బడ్జెట్కే పరిమితం కావడం లేదు. ప్రపంచ ఇంధన సరఫరాలో కీలకమైన హోర్ముజ్ జలసంధి వద్ద రవాణా అంతరాయాలు ఏర్పడటంతో చమురు, గ్యాసోలిన్, డీజిల్, జెట్ ఇంధన ధరలపై ఒత్తిడి పెరిగింది. ఇంధన ధరలు పెరగడం రవాణా ఖర్చులను పెంచడం ద్వారా ఇతర వస్తువులు, సేవల ధరలపైనా ప్రభావం చూపుతుంది. సిబిఒ అంచనా ప్రకారం, ఇరాన్ యుద్ధ ప్రభావంతో 2027 తొలి త్రైమాసికంలో అమెరికా వ్యక్తిగత వినియోగ వ్యయాల ధర సూచీ ఆధారిత ద్రవ్యోల్బణం, ఫిబ్రవరిలో చేసిన అంచనాతో పోలిస్తే 0.5 శాతం పాయింట్లు అధికంగా ఉండవచ్చు. కోర్ పిసిఈ ద్రవ్యోల్బణం కూడా 0.3 శాతం పాయింట్లు పెరిగే అవకాశం ఉంది.
మరోవైపు యుద్ధం అమెరికా సైనిక ఆయుధ నిల్వలపై కూడా ఒత్తిడి పెంచుతోంది. ముఖ్యంగా క్షిపణి రక్షణ వ్యవస్థల్లో ఉపయోగించే ఇంటర్సెప్టర్ల భారీ వినియోగం వల్ల భవిష్యత్లో ఇతర పెద్ద సైనిక సంక్షోభాలను ఎదుర్కొనే సమయంలో నిల్వల కొరత సమస్యగా మారే అవకాశం ఉందని సిబిఒ పేర్కొంది. చైనా-తైవాన్ ప్రాంతంలో భవిష్యత్ సైనిక ఉద్రిక్తత ఏర్పడితే ఇటువంటి ఆయుధ నిల్వల ప్రాధాన్యం మరింత పెరుగుతుంది. అదే సమయంలో, అమెరికా రక్షణ శాఖ యుద్ధ వ్యయాల అంచనాల కోసం సిబిఒ కోరిన సమాచారానికి పూర్తిస్థాయిలో స్పందించకపోవడంతో ప్రస్తుత ఖర్చుల లెక్కల్లో కొంత అనిశ్చితి ఉందని నివేదిక స్పష్టం చేసింది.
ఇప్పటికే అమెరికా ఫెడరల్ బడ్జెట్ లోటు కూడా భారీ స్థాయిలో ఉంది. 2026 ఆర్థిక సంవత్సరం తొలి 11 నెలల్లో అమెరికా ఫెడరల్ బడ్జెట్ లోటు 2 ట్రిలియన్ డాలర్లకు చేరినట్లు సిబిఒ సెప్టెంబర్ 9న వెల్లడించింది. ఇలాంటి పరిస్థితుల్లో యుద్ధానికి అదనంగా కేటాయించే నిధులు ప్రభుత్వ ఆర్థిక ఒత్తిడిని మరింత పెంచే అవకాశం ఉంది.
అయితే సిబిఒ పేర్కొన్న 38 బిలియన్ డాలర్లు యుద్ధానికి సంబంధించిన మొత్తం భవిష్యత్ వ్యయం కాదన్న విషయం గమనించాలి. ఇతర ప్రభుత్వ విభాగాలపై పడే కొన్ని ఖర్చులు, భవిష్యత్ రుణాలపై వడ్డీ భారం, తదుపరి పరిణామాలకు సంబంధించిన కొన్ని వ్యయాలు ఈ అంచనాలో పూర్తిగా లేవు. అందువల్ల యుద్ధం మరింత కాలం కొనసాగితే ఆర్థిక భారం పెరిగే అవకాశం ఉంది. గతంలో ఇరాక్, ఆఫ్ఘనిస్తాన్ యుద్ధాలతో పోలిస్తే ప్రస్తుత వ్యయం ఇప్పటికీ తక్కువగానే ఉన్నప్పటికీ, కేవలం కొన్ని నెలల్లోనే భారీ వ్యయం నమోదవడం గమనార్హం.
యుద్ధం వల్ల సైనికుల ప్రాణనష్టం, ఆయుధాల పునఃభర్తీ, ఇంధన ధరలు, ద్రవ్యోల్బణం, ప్రభుత్వ రుణభారం వంటి అనేక సమస్యలు ఒకేసారి ఎదురవుతాయి. అంతేకాదు, ప్రపంచ ఇంధన మార్కెట్పై ప్రభావం పడితే యుద్ధంలో ప్రత్యక్షంగా పాల్గొనని దేశాల ప్రజలపైనా దాని పరోక్ష భారం పడుతుంది. అందువల్ల ఏ దేశమైనా సైనిక చర్యలకు ముందు వాటి దీర్ఘకాలిక ఆర్థిక, మానవీయ, అంతర్జాతీయ ప్రభావాలను పరిగణనలోకి తీసుకోవాల్సిన అవసరం ఉంది. ఇరాన్-అమెరికా ఘర్షణ విషయంలోనూ సైనిక పరిష్కారాలతో పాటు దౌత్యపరమైన మార్గాలు, చర్చలు, ఉద్రిక్తతల తగ్గింపు వంటి ప్రయత్నాలకు ప్రాధాన్యం ఇవ్వడం ప్రపంచ ఆర్థిక స్థిరత్వానికి కీలకంగా మారుతోంది.
