‘అమెరికా ఫస్ట్’ అంటే ప్రపంచం నుంచి అమెరికా దూరం కావడం కాదు. అమెరికా ఆర్థిక ప్రయోజనాలను కాపాడుతూనే ప్రపంచ వాణిజ్యం, శాంతి, స్థిరత్వంతో సమన్వయం సాధించాలి. లేకపోతే గొప్ప దేశాన్ని నిర్మించాలన్న నినాదమే అధిక రుణం, అధిక వడ్డీ, అధిక ధరల భారంగా అమెరికన్ పౌరుడిపై తిరిగి పడే ప్రమాదం ఉంది. వచ్చే మధ్యంతర ఎన్నికలు ట్రంప్ విధానాలపై ప్రజల తీర్పునకు కీలక పరీక్ష కానున్నాయి. ఆ తీర్పు ఏదైనా కావచ్చు. కానీ అమెరికా ఎదుర్కొంటున్న అసలు సవాల్ మాత్రం స్పష్టమే. ‘అమెరికా ఫస్ట్’ నినాదానికి ఆర్థికంగా నిలకడైన అర్థం ఇవ్వడం.
డా. మార్గం-అడుగు, ఎడిటోరియల్
అమెరికాను మళ్లీ గొప్ప దేశంగా నిలబెడతానంటూ డొనాల్డ్ ట్రంప్ ముందుకు తెచ్చిన ‘అమెరికా ఫస్ట్’ విధానం ఇప్పుడు ఆ దేశ ఆర్థిక వ్యవస్థకే భారంగా మారుతోందా? యుద్ధాలు, భారీ రక్షణ వ్యయం, పెరుగుతున్న ప్రభుత్వ రుణం, అధిక వడ్డీ భారం, ద్రవ్యోల్బణం, సుంకాల యుద్ధం ఇవన్నీ ఒకేసారి అమెరికా ఆర్థిక వ్యవస్థను ఒత్తిడికి గురిచేస్తున్నాయి. అయితే, దీనిని ‘అమెరికా ఆర్థిక పతనం’గా భావించలేం. కానీ, దీర్ఘకాలిక ఆర్థిక ప్రమాదాలు తీవ్రమవుతున్నాయని మాత్రం కచ్చితంగా చెప్పవచ్చు.
ఇరాన్‌తో అమెరికా యుద్ధం ఆరో నెలకు చేరుకున్న నేపథ్యంలో ఇంధన మార్కెట్లపై దాని ప్రభావం స్పష్టంగా కనిపిస్తోంది. హార్ముజ్ జలసంధి ద్వారా ప్రపంచ చమురు, గ్యాస్ రవాణా జరుగుతుండగా, యుద్ధం కారణంగా సరఫరా మార్గాలు దెబ్బతిన్నాయి. బ్రెంట్ క్రూడ్ ధర ఆగస్టు 26న సుమారు 86–90 డాలర్ల స్థాయిలో ఉంది. యుద్ధానికి ముందు స్థాయితో పోలిస్తే ఇది గణనీయంగా ఎక్కువ. అమెరికా గ్యాసోలిన్ ధరలు ఫిబ్రవరి నుంచి 60 శాతం పెరిగినట్లు తాజా మార్కెట్ విశ్లేషణలు సూచిస్తున్నాయి.
ఈ ఇంధన ఒత్తిడి సామాన్య అమెరికన్‌పై నేరుగా పడుతోంది. జూలై 2026లో వినియోగదారుల ధరల సూచీ (సీపీఐ) వార్షికంగా 3.4% పెరిగింది. ఆహార ధరలు 3%, ఇంధన ధరల సూచీ 14.7% పెరిగాయి. ఫెడరల్ రిజర్వ్ లక్ష్యంగా పెట్టుకున్న 2% ద్రవ్యోల్బణానికి ఇది ఇంకా చాలా దూరంలోనే ఉంది. అయితే, జూలైలో మొత్తం సీపీఐ నెలవారీగా 0.1% మాత్రమే పెరగడం, ఇంధన సూచీ 1.5% తగ్గడం కొంత ఉపశమనాన్ని కూడా సూచిస్తున్నాయి.
అమెరికా ఎదుర్కొంటున్న అసలు దీర్ఘకాలిక సమస్య ప్రభుత్వ రుణభారం. కాంగ్రెస్ బడ్జెట్ కార్యాలయం (సీబీఓ) ప్రకారం 2026లో ఫెడరల్ బడ్జెట్ లోటు 1.9 ట్రిలియన్ డాలర్లకు చేరుతుంది. ప్రజల చేతిలో ఉన్న ప్రభుత్వ రుణం జీడీపీలో 101 శాతంగా ఉండనుంది. ప్రస్తుత విధానాలు కొనసాగితే, 2036 నాటికి అది జీడీపీలో 120 శాతానికి చేరుతుంది. అంటే రెండో ప్రపంచ యుద్ధం అనంతరం నమోదైన 106% చారిత్రక గరిష్ఠాన్ని దాటుతుంది.
రుణంతో పాటు వడ్డీ భారం కూడా ప్రమాదకరంగా పెరుగుతోంది. సీబీఓ అంచనా ప్రకారం 2026లో ప్రభుత్వ నికర వడ్డీ చెల్లింపులు సుమారు 1 ట్రిలియన్ డాలర్లుగా ఉంటాయి. 2036 నాటికి అవి 2.1 ట్రిలియన్ డాలర్లకు పెరిగి జీడీపీలో 4.6 శాతానికి చేరతాయి. అప్పు పెరుగుతున్న కొద్దీ ప్రభుత్వ ఆదాయంలో పెద్ద భాగం అభివృద్ధి, సామాజిక భద్రత లేదా మౌలిక సదుపాయాలకు కాకుండా వడ్డీ చెల్లింపులకే వెళ్లే ప్రమాదం ఉంది.
ఇక్కడ ట్రంప్ వాణిజ్య విధానాల ప్రభావాన్ని విస్మరించలేం. దిగుమతులపై భారీ సుంకాలు విధించడం ద్వారా దేశీయ పరిశ్రమలకు రక్షణ కల్పించాలన్నది ఆయన వ్యూహం. కానీ సుంకాలు చివరికి దిగుమతిదారులు, ఉత్పత్తిదారులు, వినియోగదారులపై అదనపు వ్యయాన్ని మోపే అవకాశం ఉంది. అంతర్జాతీయ ద్రవ్య నిధి (ఐఎంఎఫ్) 2026 అంచనా ప్రకారం అమెరికా అధిక సుంకాలు ఆ దేశ జీడీపీ స్థాయిని 2026–27లో 0.6% తగ్గించవచ్చు. అంతేకాదు, ప్రపంచ ఆర్థిక ఉత్పత్తిపైనా ప్రతికూల ప్రభావం పడుతుందని ఐఎంఎఫ్ హెచ్చరించింది.
అయితే, అమెరికా ఆర్థిక వ్యవస్థను పూర్తిగా సంక్షోభంలో కూరుకుపోయిందని చెప్పడం కూడా వాస్తవం కాదు. అమెరికా ఆర్థిక వ్యవస్థ పరిమాణం, డాలర్ అంతర్జాతీయ ప్రాధాన్యం, సాంకేతిక రంగంలోని ఆధిపత్యం, ఇంధన ఉత్పత్తి సామర్థ్యం వంటి బలాలు ఇంకా దానికి ఉన్నాయి. ప్రస్తుత సంక్షోభం ప్రధానంగా ‘పతనం’ కంటే ‘పెరుగుతున్న ఆర్థిక అసమానత’గా చూడాలి.
రష్యా–ఉక్రెయిన్ యుద్ధం అనుభవం కూడా ఒక హెచ్చరికే. దీర్ఘకాలిక యుద్ధాలు సైనిక విజయంతో ముగిసినా, ఆర్థిక వ్యవస్థపై పడే వ్యయం, భారం మాత్రం ఏళ్ళ తరబడి కొనసాగుతుంది. ఇప్పుడు ఇరాన్ యుద్ధం, హార్ముజ్ సంక్షోభం ప్రపంచ ఇంధన మార్కెట్లను మరింత అస్థిరం చేస్తున్నాయి. యుద్ధ ప్రభావం చమురు ధరలకే పరిమితం కాకుండా రవాణా, ఆహారం, తయారీ, ద్రవ్యోల్బణం వంటి రంగాలకు విస్తరిస్తోంది.
ఇలాంటి సమయంలో అమెరికాకు అవసరమైంది యుద్ధాలు, సుంకాల పెంపులు, వాణిజ్య యుద్ధాలు కాదు. ఆర్థిక క్రమశిక్షణ, స్థిరమైన పన్ను విధానం, రుణ నియంత్రణ, అంతర్జాతీయ భాగస్వామ్యాల పునరుద్ధరణ. డెమొక్రాట్లు, రిపబ్లికన్లు దశాబ్దాలుగా లోటు, రుణ సమస్యను పరిష్కరించడంలో విఫలమయ్యారన్న విమర్శకు బలం ఉంది. అందువల్ల మొత్తం బాధ్యతను ఒక్క ట్రంప్‌పై మోపడం కూడా సరైనది కాదు. కానీ అధిక సుంకాలు, యుద్ధ వ్యయం, ద్రవ్యోల్బణ ఒత్తిళ్లు వంటి అంశాలు సమస్యను మరింత సంక్లిష్టం చేస్తున్నాయన్నది మాత్రం విస్మరించలేని వాస్తవం.
‘అమెరికా ఫస్ట్’ అంటే ప్రపంచం నుంచి అమెరికా దూరం కావడం కాదు. అమెరికా ఆర్థిక ప్రయోజనాలను కాపాడుతూనే ప్రపంచ వాణిజ్యం, శాంతి, స్థిరత్వంతో సమన్వయం సాధించాలి. లేకపోతే గొప్ప దేశాన్ని నిర్మించాలన్న నినాదమే అధిక రుణం, అధిక వడ్డీ, అధిక ధరల భారంగా అమెరికన్ పౌరుడిపై తిరిగి పడే ప్రమాదం ఉంది. వచ్చే మధ్యంతర ఎన్నికలు ట్రంప్ విధానాలపై ప్రజల తీర్పునకు కీలక పరీక్ష కానున్నాయి. ఆ తీర్పు ఏదైనా కావచ్చు. కానీ అమెరికా ఎదుర్కొంటున్న అసలు సవాల్ మాత్రం స్పష్టమే. ‘అమెరికా ఫస్ట్’ నినాదానికి ఆర్థికంగా నిలకడైన అర్థం ఇవ్వడం.
